CloseDuinen bij Bergen - 't Woud

Duinen bij Bergen - 't Woud 


Kenschets
Tocht met schitterende vergezichten en spookbossen in de vallei
Lengte
5.3 km
Natuur- of recreatiegebied
Regio
Markering
  • Ja
Beheerder
  • PWN
Type markering
De route is gemarkeerd door paaltjes met een groene driehoek
Beschrijving
Als we in Nederland spreken over 'de blonde duinen' gaat dat over de duinen ten zuiden van Bergen aan Zee. Ongeveer bij Bergen verandert namelijk de samenstelling en ook de kleur van het duinzand. Ten zuiden van Bergen is het zand kalkrijk en blond van kleur. Aan de noordkant is het kalkarm en witgrijs. Het kalkgehalte van het zand laat zich ook duidelijk aflezen aan de begroeiing in het duin: minder kalk betekent vooral dat de bodem zuurder is. Op zo'n bodem kunnen zich heidevelden ontwikkelen. Ook is het duin hier minder uitbundig begroeid en minder groen. De grillige vorm van de eiken en hun geringe hoogte, verraden iets over hun strijd met de altijd aanwezige zeewind. In de loop der eeuwen vormden zich hier grote loopduinen, met aan de westzijde flauwe hellingen.
Ten zuiden van Bergen, waar het zand kalkrijker is, zijn die loopduinen vaak begroeid met duinroos, die de fraaie Latijnse naam 'rosa pimpinellifolia' draagt. De dennenbossen zijn allemaal aangeplant, vooral om verstuiving van de duinen tegen te gaan. Na de Tweede Wereldoorlog zijn er ook nog zwarte dennen geplant, maar na protesten vanuit het 'kunstenaarsdorp' Bergen is die bosaanleg gestopt.

Er zijn weinig duinplanten die zo uitbundig bloeien en net zo lekker ruiken als de duinroos. Het zijn echte zonaanbidders, die het meest op zuidhellingen groeien. Op de bloemen zijn meestal één of meer rozenkevers te zien. Deze bruine diertjes knagen soms de bloemblaadjes helemaal weg. Terwijl ze dat doen raakt hun lijf de gele meeldraden. De volgende bezochte bloem raakt zo bestoven waardoor de glimmend zwarte bottel zich kan ontwikkelen.

De route voert nagenoeg geheel door de grote duinvallei van de Verbrande Pan. De naam is waarschijnlijk ontstaan na een brand die er ooit heeft gewoed. Een (duin-)pan is een ander woord voor duindal. ’t Woud, waarnaar deze route is genoemd, was de naam van een buurtschap dat tot in de 19e eeuw tot de zelfstandige heerlijkheid Wimmenum behoorde.
De route gaat door een afwisselend landschap van open duinen, eikenstruwelen en gesloten dennenbossen. Rechts langs de weg ligt een aantal vlakke landjes. Dit zijn restanten van vroegere graslandpercelen. Ze dateren uit de tijd dat er in de randgebieden van het huidige duin werd geprobeerd een boterham te verdienen met land- en tuinbouw. De weg wordt in de nazomer afgezoomd met donkergeel St. Janskruid, welbekend als medicinale plant tegen depressies. De vierkante toren, boven op het Russenduin, is van het vroegere Bio-vacantieoord. Momenteel is het een bezinningscentrum. Een trap gaat omhoog naar uitzichtduin De Voert. Vanaf hier is, tussen de hoger wordende dennen door, rechts Alkmaar zichtbaar met de Grote kerk, de lichtmasten van het stadion en de schoorstenen van de vuilverbranding. Beneden is de Philisteinse polder met de beide molens te zien. Dit is een van de mooiste uitzichten over het Noordhollands Duinreservaat en zijn omgeving. De scheiding tussen duinen en polder is erg duidelijk. De duinen zijn hier door enorme stormwinden rond 1000 - 1100 n. Chr. hoog opgewaaid. In de hele weg zijn veel stukjes glas en aardewerk zichtbaar, afkomstig van huisvuil waarmee ooit zandige duinpaden werden verhard. Er staat een opvallende veelstammige beuk. Die vele stammen zijn het gevolg van het planten van meerdere beuken in één plantgat waardoor ze met elkaar vergroeiden.

Het laatste deel van de route is vochtig. Dat is meteen te zien aan de verschillende grassen, zegges, berken en planten als fluitenkruid en dagkoekoeksbloem. Bij 's Heerenweide, een natuurproject waarbij de rijke grond is afgevoerd en voedselarme grond tevoorschijn kwam, staan de paarden en de Schotse Hooglanders vaak te rusten.
Startpunt
Bergen, ingang Woudweg, bereikbaar vanaf de Heerenweg tussen Egmond a/d Hoef en Bergen, tegenover restaurant Het Woud
Parkeergelegenheid
Bij startpunt route
Bron
  • PWN Waterleidingbedrijf Noord-Holland